زنان سرپرست خانوار، قربانیان خاموش و پر تلاش ابرتورم و بحران های اجتماعی هستند. برآورد سازمان بهزیستی کشور، تعداد این زنان را تا 6 میلیون نفر اعلام کرده است. اما این درصد بزرگ جمعیت کشور، چگونه از ابرتورم و بحران های اجتماعی، باید عبور کنند؟ راهکارهای نجات زنان سرپرست خانوار در ابرتورم چیست؟ در این درس از «عیب پوش» به این موضوع بسیار مهم خواهیم پرداخت.
مطابق آمار سال 1404 خبرگزاری ایسنا از قول ریاست سازمان بهزیستی کشور، حدود شش میلیون و پانصد هزار زن سرپرست خانوار در کشور وجود دارد.
سازمان بهزیستی کل کشور بیش از ۲۸۴ هزار نفر این زنان را تحت پوشش سازمان قرار داده است. حدود 107 هزار نفر از این زنان تحت پوشش بیمه تامین اجتماعی رایگان قرار دارند.
حدود یک میلیون و 100 هزار زن سرپرست خانواده از این جمعیت هم تحت پوشش کمیته امداد هستند.
زنان سرپرست خانوار به دلایل متعدد از جمله فوت همسر، متارکه، طلاق، از کارافتادگی همسر، مفقودالاثر بودن همسر و… سرپرستی خانواده خود را برعهده گرفته اند.
مطابق آمارهای کشور، سالانه حدود 60 هزار زن بی سرپرست دیگر به این جمعیت اضافه می شوند. بررسی ها نشان می دهد عمده ترین مشکلات زنان سرپرست خانواده، مشکلات اقتصادی، ناآگاهی برای اداره امور اقتصادی خانواده، نگرش های منفی اجتماعی نسبت به زن سرپرست خانواده و نگرانی از آینده فرزندانشان است.

چالش های پیش روی زنان سرپرست خانوار چیست؟
به طور کلی مسائل و مشکلات زنان سرپرست خانوار را می توان به چند دسته طبقه بندی کرد:
مشکلات مالی
موضوعاتی نظیر درآمد کم، مشکلات مادی و اقتصادی مانند فقر، عدم اشتغال یا اشتغال نامناسب، عدم دسترسی به منابع مالی یا پس انداز از بزرگترین معضلات زنان سرپرست خانوار هستند.
فشارهای فرهنگی و اجتماعی
زنان سرپرست خانوار، تنها مشکلات اقتصادی ندارند، آنها درگیر مسائب و فشارهای اجتماعی هم هستند. مشکلات فرهنگی و اجتماعی مانند انزوای اجتماعی، فقدان امنیت اجتماعی، دسترسی محدود به منابع فرهنگی و شبکه های ارتباطی و اجتماعی از فشارهای اجتماعی است.
مشکلات روحی
فشار روحی درون، از فشارهای بیرونی، اثرگذارتر و مخرب تر هستند. مشکلات روحی و روانی مانند فقدان اعتماد به نفس، افسردگی، ناامیدی و اختلال هایی چون استرس مزمن، از فشارهای درونی ذهنی این زنان است.
کمبود دسترسی به آموزش
این زنان نه وقت و فرصت کافی برای آموزش مجدد دیدن دارند و نه بودجه مناسب آن را. مشکلات آموزشی و مهارتی به دلیل عدم آموزش کافی، نبود آمادگی جهت اداره امور زندگی و عدم امکانات مناسب و دسترسی به آموزش های مهارتی، مشکلات دیگر این زنان است.
فقر 60 درصدی زنان سرپرست خانواده
نسبت فقر در زنان سرپرست خانوار در کشوربسیار بیشتر از میانگین توزیع فقر است. در مورد زنان سرپرست خانوار تاکنون اظهارنظرهای مختلفی انجام شده است. زنان سرپرست خانوار به سمت شغل های کاذبی همچون دست فروشی و دیگر شغلهای نامناسب می روند.
راهکارهای نجات زنان سرپرست خانوار چیست؟
گردش چرخ زندگی در شرایط ابرتورم و فشارهای شدید اقتصادی، بیش از هر چیز نیازمند تغییر هوشمندانه الگوی مصرف، حفظ ارزش دارایی های کوچک و شبکه سازی اجتماعی است. این اپیزود یک راهنمای گام به گام و کاربردی برای کنترل هزینه ها، ایجاد درآمد مکمل و حفظ آرامش روان در روزهای بحرانی است.
مهار خروج پول |مدیریت هوشمندانه بودجه خرد
بخش بندی اولویت ها (مدل ۳ لایه)
هزینه ها را به سه دسته «حیاتی» (مسکن، خوراک پایه، درمان)، «ضروری» (آموزش، پوشاک پایه) و «قابل حذف» (تفریحات پرهزینه، خریدهای هیجانی) تقسیم کنیم. هزینه های لایه سوم را تا زمان ثبات نسبی کاملاً متوقف کنیم.
خرید مشترک و عمده
با همکاری چند خانواده یا همسایه، اقلام پرمصرف و فاسدنشدنی (برنج، روغن، شوینده ها) را مستقیماً از عمده فروشی ها یا بنکداری ها تهیه کنیم تا هزینه واسطه ها حذف شود.
جایگزینی هوشمندانه کالاها
حذف تعصب بر روی برندها و خرید کالاهای باکیفیت اما بدون نام تجاری مطرح که تا ۳۰ درصد ارزان تر هستند، مدیریت مهمی است که باید انجام شود.
سنگرسازی مالی
سنگرسازی مالی، حفظ ارزش پول است. ما بدون حفظ ارزش سرمایه، امکان توسعه و سرمایه گذاری را نداریم. لازم است تا پورتفولیوی مالی داشته باشیم و بخشی از درآمدمان را به طلا یا ارزهای خارجی یا سهام تبدیل کنیم.
قطع روند زندگی شرایط نرمال
زنان سرپرست خانوار برای اینکه کمبودهای خانواده را جبران کنند، بیشتر در صدد خدمت رسانی به کودکان یا خانواده بر می آیند. روند حرکتی این خدمت رسانی گاهی به شکلی افراطی می شود که کودکان یا خانواده توقع دارند یک مادر با درآمد ناچیز، مانند خانواده های متمول هزینه کند و پیش دوستانشان هیچ کمبودی احساس نکنند.
زنان سرپرست خانوار باید بدانند شرایط امروز بحرانی و جنگی است و روند نرمال، باید سریعاً متوقف شود. قطع روند زندگی مانند شرایط نرمال اولین کاری است که باید انجام دهند.
کلاسهای فوق برنامه، هزینه های کافه کودکان، لباسهای غیر ضروری و گشت و گذار کودکان باید به سرعت متوقف شود. در عوض باید کودکان در بخشی از تولید و درآمدزایی به مادر کمک کنند و هزینه های خود را در حد امکان کم نموده و یا جبران کنند.
کودکی که بعد از دوسال کلاس زبان هنوز نمی تواند خودش را به انگلیسی معرفی کند، نباید هزینه این تفریح را مادر سرپرستش بپردازد.
تبدیل سریع پول نقد
ماندن پول نقد در حساب بانکی به معنای افت روزانه ارزش آن است. پس اندازهای حتی بسیار خرد را بلافاصله به طلاهای مستعمل (بدون اجرت)، سکه های پارسیان با عیار مشخص یا صندوق های مبتنی بر طلا تبدیل کنیم.
صندوق های وام خانگی
راه اندازی یا عضویت در صندوق های قرض الحسنه فامیلی و محلی، راهکاری بدون کارمزد و سریع برای تأمین هزینه های پیش بینی نشده یا سرمایه اولیه کارهای کوچک است.
مدل های درآمدزایی سریع و کم هزینه در منزل
خدمات محلی متمرکز
ارائه خدماتی که نیاز به سرمایه اولیه ندارند، می تواند برای زنان ساده تر باشد. مانند پذیرش سفارشات غذای خانگی، خیاطی و تعمیرات لباس، بسته بندی محصولات محلی، یا نگهداری از کودکان همسایگان شاغل.
راه اندازی کسب وکارهای اینترنتی بدون انبارداری
استفاده از بسترهای رایگان شبکه های اجتماعی برای فروش محصولات به روش «واسطه گری فروش» (Affiliate/Drop-shipping) بدون نیاز به خریدار بودن کالاها از قبل.
تبادل مهارت (پایاپای)
ارائه مهارت های خود (مانند تدریس، خیاطی، آرایشگری) در ازای دریافت خدمات یا کالاهای مورد نیاز از دیگران بدون تبادل پول نقد.
هم افزایی اجتماعی و پشتیبانی روان
تعاونی های نوبتی مراقبت
ایجاد گروه های همکاری میان مادران سرپرست خانوار برای نگهداری نوبتی از کودکان، تا سایر مادران امکان فعالیت اقتصادی خارج از خانه را پیدا کنند.
استفاده از تسهیلات حمایتی
شناسایی و پیگیری هوشمندانه طرح های خوداشتغالی، وام های کم بهره و دوره های مهارت آموزی رایگان در نهادهای حمایتی و سازمان های مردم نهاد (NGOها).
به عنوان یک انسان چه کمکی می توانیم به زنان سرپرست خانوار کنیم؟
به هررو با این تعداد جمعیت زنان سرپرست خانوار که مطابق امارها دیدیم، احتمالا در اطراف همه ما این زنان وجود دارند. لازم نیست تنها کمک مالی به این هموطنان کنیم بلکه حتی بیشتر از کمک مالی، لازم است آنها را نخست «ببینیم». دیده شدن برای یک زن از اهمیت زیادی برخوردار است.

اگر در کار به آنها کمک نمیکنیم، حداقل سعی کنیم چوب لای چرخشان نگذاریم.
جمع بندی درس
بحران های اقتصادی همیشگی نیستند، اما انضباط مالی و تصمیمات کوچک امروز، تعیین کننده امنیت فردای خانواده است. با تغییر استراتژی از «صرفاً صرفه جویی» به «مدیریت فعال دارایی ها و ایجاد هم افزایی محلی»، می توانیم نه تنها از طوفان تورم عبور کرد، بلکه زیربنایی استوار برای استقلال پایدار بسازیم.
به عنوان یک انسان، نمی توانیم بی تفاوت باشیم و لازم است به زنان سرپرست خانوار کمک کنیم.
در دنیای امروز، مدیریت زندگی موضوعی بسیار حیاتی است اما اجرای درست آن کار هر کسی نیست. اگر مشاور و راهنمایی نداشته باشیم، امکان موفقیت ما بسیار کم خواهد بود. لازم است با گرفتن مشاوره از مشاورین متخصص، برند فردی خودمان را بسازیم.
برای زنان سرپرست خانوار، حمایت، به معنای پول دادن نیست. اگر قرار بود آنها از کسی پول بگیرند، سرپرست خانوار نمی شدند. لازم است تا آنها را در جامعه ببینیم، قدردانی کنیم و کاری کنیم که آنها در خود احساس «ارزشمند بودن» کنند.
مجموعه مشاوره و آموزش عیب پوش با متخصصان مجرب در این حوزه، امکان پیاده سازی برنامه ریزی، در هر کسب و کاری را فراهم کرده. برای تماس و دریافت مشاوره ، با شماره تلفن 02128427338 تماس بگیریم.
همچنین می توانیم درخواستها یا پیامهای خود را به شماره تلفن 09202057267 ارسال کنیم.
در تلفن همراه یا سیستمهای لپ تاپ و دسکتاب، امکان ثبت نام در عیب پوش ، در سمت چپ بالای همین صفحه در دسترس ماست. در صورت تمایل، می توانیم از میز کار خصوصی، استفاده کنیم. همین حالا اقدام کنیم و عیب پوش کارمان باشیم!










